Punkty kotwiczące taśmowe EN 795 – zaczep taśmowy do konstrukcji żelbetowych
Punkt kotwiczący taśmowy to urządzenie kotwiczące wykonane z mocnej taśmy poliestrowej, zakończone stalowym klamrę do bezpiecznego wpinania środków ochrony indywidualnej (ŚOI) osób pracujących na wysokości. Zaczep taśmowy tworzy na budowie tymczasowe miejsce zaczepienia tam, gdzie nie da się zastosować środków ochrony zbiorowej – przy otworach szybów windowych, balkonach, tarasach czy na platformach odbioru materiałów. Urządzenie mocuje się bezpośrednio do konstrukcji żelbetowej: wtapia w beton przed jego zalaniem albo przykręca kotwą mechaniczną do gotowego stropu lub ściany. Po zakończeniu prac wystarczy przeciąć taśmę nożem. Punkty kotwiczące taśmowe są przebadane i certyfikowane w klasie A1 według normy PN EN 795 i przeznaczone do pracy jednej osoby. W budownictwie kubaturowym oraz przemysłowym zapewnienie tymczasowego i trwałego bezpieczeństwa podczas prac na wysokości wymaga rozwiązań niezawodnych, certyfikowanych oraz prostych w montażu.
Zastosowanie punktów kotwiczących taśmowych na budowie
Taśmowy punkt kotwiczący jest rozwiązaniem tymczasowym, przewidzianym na czas trwania robót. Taśma włókiennicza jest elastyczna. Po rozszalowaniu stropu lub słupa pętla kotwicząca zwisa swobodnie na wysokości rąk pracownika, nie stanowiąc przeszkody montażowej. Pętle końcowe wyposażone są w wytrzymałe stalowe kółka D-ring lub wzmocnione gaze ochronne odporne na przetarcia i działanie czynników atmosferycznych. Sprawdza się przy pracach wymagających niewielkich przemieszczeń pracownika i krótkiej ekspozycji na ryzyko upadku z wysokości. Typowe miejsca montażu to:
- otwory drzwiowe szybów windowych i klatek schodowych,
- balkony, loggie i tarasy w trakcie prac wykończeniowych,
- platformy odbioru materiałów oraz strefy rozładunku z żurawia,
- krawędzie stropów i otwory technologiczne w stropach,
- dachy płaskie i skośne, pomosty mostów oraz wiaduktów,
- przestrzenie pod dachem oraz poddasza o dużej wysokości.
Tam, gdzie roboty trwają długo albo pracuje jednocześnie kilka osób, korzystniejsze są środki ochrony zbiorowej – siatki bezpieczeństwa. Punkt kotwiczący taśmowy stosuje się dopiero tam, gdzie takiego rozwiązania nie da się zamontować.
Przegląd rozwiązań taśmowych punktów kotwiczących w naszej ofercie
W zależności od etapu budowy oraz specyfiki konstrukcji oferujemy trzy główne serie taśmowych punktów kotwiczących:
Zaczep taśmowy wtapiany w betonie – serie T65 i T90HD
Ten wariant montuje się przed betonowaniem. Pętlę taśmy zakłada się na pręty zbrojeniowe, a resztę urządzenia wyprowadza poza deskowanie. Po związaniu betonu z konstrukcji wystaje wyłącznie stalowe ogniwo:
- seria T65 montowana jest do stropu i zwisa w dół, tak aby ogniwo znalazło się na wysokości ręki pracownika – zapewnia to zaczepienie w czynniku upadku 0;
- seria T90HD montowana jest w posadzce i wystaje ponad jej powierzchnię – to rozwiązanie przewidziane do prac na dachach, połaciach skośnych i pomostach mostów. Bardzo wysoka wytrzymałość robocza 2500 daN. Wystająca pętla umożliwia szybkie wpięcie zatrzaśnika szelek bezpieczeństwa lub urządzenia samohamownego.
Zaczep taśmowy wtapiany w betonie nie wymaga wiercenia w gotowej konstrukcji i nie narusza izolacji ani szczelności stropu. Do zabezpieczenia całej strefy prac szalunkowych, gdzie potrzebna jest pozioma linia asekuracyjna dla kilku osób, zachęcamy do zastosowania system MARCELINO.
Punkt kotwiczący taśmowy na kotwę mechaniczną – seria TAC 35
Kiedy konstrukcja jest już zabetonowana albo punkt zaczepienia okazał się potrzebny w miejscu, którego nie przewidziano wcześniej, stosuje się wariant mocowany kotwą mechaniczną. Taśma jest zakończona uchem wkręcanym w kotwę rozporową osadzoną w stropie lub w ścianie. Certyfikat producenta obejmuje komplet – taśmę razem z zamocowaniem – co ma znaczenie praktyczne: certyfikat samego urządzenia bez certyfikowanej kotwy nie potwierdza nośności całego zestawu. Przy montażu do ściany płaszczyzna ucha musi być ustawiona pionowo.
Jak działa taśmowy punkt kotwiczący – montaż i demontaż
Urządzenie ma dwa końce. Pierwszy to pętla bez ogniwa – ten koniec zostaje w konstrukcji. Drugi to stalowe ogniwo, do którego pracownik wpina karabinek szelek bezpieczeństwa albo urządzenie samohamowne zgodne z normą EN 360. Taśmę chroni plastikowa kapsuła w miejscu styku ze stalą: kapsuła może być przetarta, ale nie pęknięta – w przeciwnym razie urządzenie trzeba wymienić. W taśmie nie wolno wiązać węzłów.
Zasady montażu, które decydują o bezpieczeństwie:
- konstrukcją nośną jest zawsze beton zbrojony: minimum 200 kg/cm² dla serii T65 oraz minimum 175 kg/cm² dla serii T90HD i TAC 35;
- urządzenia nie wolno używać, dopóki beton nie osiągnie tej wytrzymałości;
- zalecane umiejscowienie to 1–1,5 m za plecami pracownika podchodzącego do krawędzi stropu;
- po montażu na kotwę mechaniczną zaleca się sprawdzenie zamocowania siłą osiową 5 kN przez co najmniej 15 sekund;
- na etykiecie należy przedziurkować miesiąc i rok montażu – urządzenie bez tej daty trzeba natychmiast usunąć z budowy.
Demontaż jest równie prosty: wystarczy ostry nóż i przecięcie taśmy przy powierzchni betonu. Nie zostaje żaden wystający element, który trzeba by później zabezpieczać. Przy urządzeniach montowanych w posadzce dachu lub pomostu mostu należy po demontażu ocenić potrzebę uszczelnienia miejsca montażu.
Modele i długości taśmowych punktów kotwiczących
Długość taśmy dobiera się do wysokości kondygnacji, tak aby stalowe ogniwo znalazło się na wysokości ręki pracownika, a nie nad jego głową:
| Model | Długość taśmy | Sposób montażu | Typowe zastosowanie |
|---|---|---|---|
| T65S | 85 cm | wtapiany, do stropu | budynki mieszkalne – rozstaw stropów do 270 cm |
| T65L | 131 cm | wtapiany, do stropu | hotele i biura – rozstaw stropów do 300 cm |
| T65XL | 232 cm | wtapiany, do stropu | przestrzenie pod dachem – rozstaw do 425 cm |
| T65XXX | na wymiar | wtapiany, do stropu | wysokości nietypowe, bez ograniczenia rozstawu |
| T90HD | 50 cm | wtapiany, do posadzki | dachy, pomosty mostów i wiaduktów |
| TAC 35 | 75 / 150 / 250 cm | kotwa mechaniczna | strop lub ściana, platformy odbioru materiałów |
Długości pośrednie są dostępne na zamówienie.
Podstawa prawna – punkt kotwiczący taśmowy klasy A1 wg PN EN 795
Norma PN EN 795 „Ochrona przed upadkiem z wysokości – Urządzenia kotwiczące – Wymagania i badania” dzieli urządzenia kotwiczące na sześć klas. Punkty kotwiczące taśmowe wtapiane w beton należą do klasy A1: są to strukturalne punkty kotwiczące, mocowane do konstrukcji na stałe, o minimalnej wytrzymałości 10 kN w kierunku możliwego upadku. Pełne omówienie pozostałych klas – od A2 po E – znajdą Państwo w naszym przewodniku po urządzeniach kotwiczących EN 795.
Sam punkt kotwiczący jest jedynie jednym elementem systemu. Współpracuje z:
- szelkami bezpieczeństwa wg EN 361,
- urządzeniem samohamownym wg EN 360 lub urządzeniem samozaciskowym na linie wg EN 353-2,
- amortyzatorem wg EN 355, jeżeli wymaga tego konfiguracja.
AITANA SAFETY – kompleksowe systemy asekuracyjne i punkty kotwiczące
Od ponad dziesięciu lat dostarczamy urządzenia kotwiczące przebadane w niezależnych jednostkach notyfikowanych zgodnie z normą PN EN 795. Oprócz zaczepów taśmowych w naszej ofercie znajdą Państwo:
- punkty kotwiące klasy A – do betonu, drewna, stali i blachy trapezowej,
- system MARCELINO do prac szalunkowych – słupki AEM-04 z poziomą taśmą kotwiczącą,
- punkty zaczepowe SCISSORSAFE – wielokrotnego użytku, klasa B,
- bezwładna masa kotwicząca – klasa E, na dachy płaskie,
- poziome szyny asekuracyjne – klasa D.
Rozwiązanie dobieramy do konkretnego projektu: rodzaju konstrukcji, liczby pracowników i czasu trwania robót.
FAQ – Najczęściej zadawane pytania o punkty kotwiczące taśmowe
Jakie normy muszą spełniać punkty kotwiczące taśmowe w Polsce?
Podstawą jest norma PN EN 795 „Ochrona przed upadkiem z wysokości – Urządzenia kotwiczące – Wymagania i badania”. Punkty kotwiczące taśmowe wtapiane w konstrukcję żelbetową są certyfikowane w klasie A1, czyli jako strukturalne punkty kotwiczące o wytrzymałości nie mniejszej niż 10 kN w kierunku możliwego upadku.
Wariant mocowany kotwą mechaniczną (TAC 35) posiada certyfikat EN 795 typu A obejmujący również samo zamocowanie. To istotna różnica: certyfikat urządzenia bez certyfikowanej kotwy nie potwierdza nośności całego zestawu.
Punkt kotwiczący nie działa samodzielnie. Sprzęt, który się do niego wpina, ma własne normy: EN 361 dla szelek bezpieczeństwa, EN 360 dla urządzeń samohamownych, EN 353-2 dla urządzeń samozaciskowych na linie i EN 355 dla amortyzatorów. Zasady doboru, użytkowania i przeglądów całego systemu określa norma EN 365.
Od strony przepisów krajowych obowiązuje rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 6 lutego 2003 r. w sprawie bhp podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. Nr 47, poz. 401), które jako podstawowy środek ochrony wskazuje balustrady. Punkty kotwiczące są środkiem ochrony indywidualnej i zgodnie z dyrektywą 89/391/EWG stosuje się je dopiero wtedy, gdy ochrona zbiorowa nie jest możliwa. Klasyfikację wszystkich sześciu klas opisaliśmy w przewodniku po punktach kotwiczących EN 795.
Czy punkty kotwiczące taśmowe wymagają przeglądów technicznych?
Tak. Jako środek ochrony indywidualnej podlegają przeglądowi przez osobę kompetentną co najmniej raz na 12 miesięcy, zgodnie z normą EN 365. Na budowie obowiązuje dodatkowo kontrola wzrokowa przed każdym użyciem. Sprawdza się przetarcia, zmniejszenie przekroju taśmy, poluzowane nici szwów i stan plastikowej kapsuły.
Czy punkt kotwiczący taśmowy jest jednorazowy po zatrzymaniu upadku?
Tak. Po zatrzymaniu upadku urządzenie trzeba natychmiast wycofać z budowy i nie wolno go naprawiać. Ta sama zasada dotyczy urządzenia bez etykiety, bez przedziurkowanej daty montażu, z przetartą taśmą lub z pękniętą kapsułą ochronną. Zaczep taśmowy jest jednorazowy również w tym sensie, że po demontażu – czyli po przecięciu taśmy – nie da się go zamontować powtórnie.
Czy taśmowy punkt kotwiczący EN 795 może być używany przez kilku pracowników jednocześnie?
Nie. Zgodnie z wytycznymi normy PN EN 795 Klasa A1 / Typ A oraz instrukcją producenta, zarówno serii wtapianych w beton (T65, T90HD), jak i wariantu na kotwę mechaniczną (TAC 35) jest przeznaczony do asekuracji wyłącznie jednego pracownika w tym samym czasie.
Jak długo można stosować taśmowy punkt kotwiczący?
Producent określa dwa terminy i obowiązuje ten, który upływa wcześniej. Dla serii T65 oraz TAC 35 jest to 24 miesiące od montażu i 48 miesięcy od daty produkcji. Dla serii T90HD – 18 miesięcy od montażu i 4 lata od daty produkcji. Właśnie dlatego na etykiecie przedziurkowuje się miesiąc i rok montażu; urządzenie bez tej daty należy usunąć z budowy natychmiast. Zakres temperatur pracy wynosi od –30 °C do +50 °C dla serii T65, do +45 °C dla T90HD i do +35 °C dla TAC 35.
Czy punkty taśmowe nadają się do prac w podwieszeniu (dostęp linowy)?
Nie. Taśmowe punkty kotwiczące są urządzeniami chroniącymi przed upadkiem z wysokości (systemy powstrzymywania spadania). Nie są to punkty stabilnego podtrzymywania do stałych prac w dostępie linowym (tzw. pracy w zawieszeniu).
Potrzebują Państwo kompleksowego systemu ochrony przed upadkiem na swoją budowę?
Taśmowe punkty kotwiczące to tylko jeden z elementów profesjonalnego zabezpieczenia stanowisk pracy na wysokości. Zobacz wszystkie dostępne rozwiązania i urządzenia w naszym głównym katalogu Punkty kotwiczące a ochrona przed upadkiem w normie EN 795 – opisaliśmy w nim wszystkie sześć klas normy PN EN 795 i zasady ich doboru.
Potrzebujesz pomocy w wyborze systemu asekuracyjnego najlepiej dostosowanego do Twojej budowy? Skontaktuj się z nami. W razie potrzeby zaproponujemy rozwiązanie dla większej liczby pracowników.